Πέγκυ Σκουλού
Στον πυρήνα του πακέτου μέτρων της ΔΕΘ που πρόκειται να ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στις αρχές Σεπτεμβρίου, θα βρεθεί η αποκατάσταση των απωλειών εισοδήματος για τους συνταξιούχους από την δεκαετία των Μνημονίων. Οι αυξήσεις που δόθηκαν στις συντάξεις την περίοδο 2023-2026 έφτασαν σωρευτικά στο 16,3%, όταν η αύξηση του μέσου μισθού πλήρους απασχόλησης από το 2019 κι έπειτα ανήλθε σε 28,5%, ενώ στον κατώτατο έφτασε στο 39,4%.
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Έκθεσης «Ήλιος», η μέση κύρια σύνταξη τον Μάιο ανήλθε στα 865,99 ευρώ, η μέση επικουρική έφτασε τα 196,26 ευρώ και το μέσο μέρισμα διαμορφώθηκε στα 115,9 ευρώ. Περίπου 1.128.550 συνταξιούχοι (σε σύνολο 1.970.340) λαμβάνουν κάθε μήνα κύρια σύνταξη έως 1.000 ευρώ, ενώ από αυτούς 265.000 εισπράττουν συντάξεις που δεν ξεπερνούν τα 500 ευρώ.
Στο Δημόσιο οι μισθοί είναι συχνά υψηλότεροι και πιο σταθεροί (λόγω ωριμάνσεων, κλιμακίων, μπόνους απόδοσης κλπ) σε σχέση με τον ιδιωτικό τομέα, με αποτέλεσμα και οι συντάξεις να διαμορφώνονται σε πολύ υψηλότερα επίπεδα από εκείνες του ιδιωτικού τομέα. Τον Απρίλιο η μέση σύνταξη στο Δημόσιο ήταν 1.407 ευρώ, όταν για τους ασφαλισμένους του πρ. ΙΚΑ έφτασε στα 763 ευρώ.
Τον Μάιο του 2026 πληρώθηκαν συνολικά 4.769.930 συντάξεις, από τις οποίες οι 2.916.423 ήταν κύριες, οι 1.407.633 επικουρικές και 445.874 μερίσματα.
Το 26,82% των συνταξιούχων είναι ηλικίας άνω των 81 ετών, το 36,23% κυμαίνεται μεταξύ 71 και 80 ετών, το 34,01% μεταξύ 51 έως 70 ετών, ενώ μόλις το 1,41% είναι συνταξιούχοι ηλικίας μικρότερης των 25 ετών. Συνταξιούχοι ηλικίας μεταξύ 61-70 ετών λαμβάνουν τα υψηλότερα ποσά σύνταξης.
Οι παρεμβάσεις που έχουν πέσει στο «τραπέζι»
Στον πυρήνα των παρεμβάσεων υπέρ των συνταξιούχων επανέρχεται η αναμόρφωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ), ενός μέτρου που εξακολουθεί να επιβαρύνει χιλιάδες δικαιούχους με υψηλές αποδοχές.
Το σχέδιο προβλέπει τη μείωση της εισφοράς και την αντικατάσταση των σημερινών 8 κλιμακίων από 3 ή 4 κλίμακες στις οποίες οι κρατήσεις ΕΑΣ θα υπολογίζονται όπως η φορολογία, δηλαδή επί της διαφοράς του ποσού σύνταξης κάθε κλίμακας και όχι σε όλο το ποσό όπως συμβαίνει τώρα. Με τον τρόπο αυτό η επιβάρυνση θα εφαρμόζεται μόνο στο τμήμα της σύνταξης που υπερβαίνει κάθε κλιμάκιο και όχι στο σύνολο του ποσού.
Στο μεταξύ η αύξηση του μόνιμου επιδόματος των συνταξιούχων που θα δοθεί τον Νοέμβριο από τα 250 ευρώ στα 300 ευρώ είναι μεν ένα μέτρο μόνιμου χαρακτήρα προς την κατεύθυνση αποκατάστασης των εισοδηματικών απωλειών που έχουν υποστεί οι συνταξιούχοι, όμως δεν είναι αρκετό.
Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης περιμένει να δει την πορεία του προϋπολογισμού και τον δημοσιονομικό χώρο που θα υπάρξει μετά το καλοκαίρι και «ζυγίζει» το κόστος πρόσθετων παροχών που θα τονώσουν το εισόδημα των συνταξιούχων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, μεταξύ των προτάσεων που εξετάζονται είναι:
η περαιτέρω αύξηση του επιδόματος των 300 ευρώ και η διεύρυνση των δικαιούχων του,
η αντικατάσταση του επιδόματος με μια παροχή τύπου «13ης σύνταξης» για το σύνολο των συνταξιούχων
η θέσπιση της «ρήτρας πληθωρισμού» στις συντάξεις, που θα ενεργοποιείται κάθε φορά που ο πληθωρισμός θα υπερβαίνει κάποιο όριο που θα θέτει η κυβέρνηση.
