Κώστας Σαμαράς
Η συζήτηση για την υποχρεωτική στρατιωτική θητεία των γυναικών στην Ελλάδα έχει ανοίξει πλέον και επίσημα, χωρίς όμως να έχει ληφθεί απόφαση για άμεση εφαρμογή της.
Το θέμα τέθηκε στο πλαίσιο του νέου σχεδιασμού για τις Ένοπλες Δυνάμεις, με τον Νίκο Δένδια να ξεκαθαρίζει ότι η Ελλάδα θέλει να είναι προετοιμασμένη για το ενδεχόμενο μιας μελλοντικής υποχρεωτικής στράτευσης γυναικών.
Τι ισχύει σήμερα
Το σχέδιο που παρουσιάστηκε προβλέπει αρχικά εθελοντική στράτευση γυναικών, ηλικίας 20 έως 26 ετών, με διάρκεια θητείας 12 μήνες.
Για το 2026 είχε τεθεί ως πιλοτικός στόχος η συμμετοχή 200 εθελοντριών, ενώ προβλέπονται συγκεκριμένα κίνητρα για όσες επιλέξουν να υπηρετήσουν.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η πρόσβαση σε παροχές των Ενόπλων Δυνάμεων, η αναγνώριση του χρόνου θητείας ως προϋπηρεσίας και μοριοδότηση σε διαδικασίες πρόσληψης, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Τι είπε ο Νίκος Δένδιας για την υποχρεωτική θητεία
Το ενδιαφέρον, ωστόσο, βρίσκεται στο ενδεχόμενο που μπορεί να ακολουθήσει.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας έχει δηλώσει ότι η Ελλάδα θέλει να είναι έτοιμη για την περίπτωση κατά την οποία στο μέλλον απαιτηθεί η καθιέρωση κανονικής υποχρεωτικής στράτευσης και για τις γυναίκες.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι γυναίκες καλούνται σήμερα υποχρεωτικά να υπηρετήσουν. Σημαίνει όμως ότι το ενδεχόμενο βρίσκεται πλέον στον δημόσιο σχεδιασμό για την επόμενη ημέρα των Ενόπλων Δυνάμεων.
Το μεγάλο ερώτημα
Από εδώ και πέρα ανοίγει μια ευρύτερη κοινωνική και πολιτική συζήτηση:
Θα πρέπει η στρατιωτική υποχρέωση να είναι ίδια για άνδρες και γυναίκες;
Οι υποστηρικτές της υποχρεωτικής στράτευσης υποστηρίζουν ότι, εφόσον οι πολίτες έχουν ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις απέναντι στην Πολιτεία, θα πρέπει να υπάρχει και ισότητα ως προς τη στρατιωτική υπηρεσία.
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν επιχειρήματα σχετικά με τη φύση της στρατιωτικής θητείας, τις πραγματικές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων, το κόστος μιας τέτοιας αλλαγής και το κατά πόσο η υποχρεωτική στράτευση αποτελεί σήμερα τον αποτελεσματικότερο τρόπο ενίσχυσης της άμυνας.
Ισότητα ή νέα υποχρέωση;
Το ζήτημα δεν είναι επομένως απλώς αν «οι γυναίκες μπορούν να υπηρετήσουν». Αυτό έχει ήδη απαντηθεί στην πράξη από τις γυναίκες που υπηρετούν στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η στρατιωτική θητεία πρέπει να γίνει υποχρεωτική ανεξαρτήτως φύλου και, εφόσον συμβεί αυτό, με ποιους όρους.
Θα μπορούσε να αφορά όλες τις γυναίκες συγκεκριμένων ηλικιών; Θα είχε την ίδια διάρκεια με την ανδρική θητεία; Θα υπήρχαν εξαιρέσεις; Και κυρίως, θα ενισχύσει πραγματικά την επιχειρησιακή ικανότητα των Ενόπλων Δυνάμεων;
Προς το παρόν, η υποχρεωτική στράτευση των γυναικών δεν αποτελεί ισχύον μέτρο. Η συζήτηση όμως έχει ανοίξει και αναμένεται να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον όσο προχωρά ο μετασχηματισμός των Ενόπλων Δυνάμεων.
Εσείς τι πιστεύετε;
Πρέπει η στρατιωτική θητεία να γίνει υποχρεωτική και για τις γυναίκες στην Ελλάδα ή θα πρέπει να παραμείνει εθελοντική;
