Κώστας Σαμαράς
Μερικοί βασανίζονται απο τριών ειδών προβλήματα.
Απο εκείνα που είχαν κάποτε, απο εκείνα που έχουν τώρα, και απο εκείνα που περιμένουν οτι θα έχουν.
Οι λύπες βέβαια θα έρθουν, αλλά τι θα κερδίσουμε αν βιαστούμε και τρέξουμε να τις προυπαντήσουμε; Θα έχουμε αρκετό καιρό να λυπηθούμε, οταν έρθουν. Στο μεταξύ, ας ελπίζουμε για καλύτερα πράγματα και ας μένουμε σταθεροί ώς το τέλος.
Αφήστε το παρελθόν στο έλεος του Θεού, το παρόν στην αγάπη Του, και το μέλλον στην Πρόνοια Του.”
Αββάς Ησύχιος
Πρόκειται για έναν βαθιά παρηγορητικό και πνευματικό λόγο που συχνά αποδίδεται στον Αββά Ησύχη (ή Άγιο Ησύχιο).
Η φράση αυτή μας καλεί να αφήσουμε το βάρος του χθες, την αβεβαιότητα του αύριο και να βιώσουμε με εμπιστοσύνη το τώρα:
- Το παρελθόν στο έλεος του Θεού: Να συγχωρέσουμε, να παραδώσουμε τα λάθη, τις αποτυχίες και τις τύψεις μας στη συγχώρεση και τη θεία ευσπλαχνία.
- Το παρόν στην αγάπη Του: Να ζήσουμε τη σημερινή μας στιγμή με πίστη, αγάπη και αποδοχή, νιώθοντας την παρουσία Του.
- Το μέλλον στην Πρόνοια Του: Να σταματήσουμε να καταβάλλουμε τον εαυτό μας από περιττό άγχος και φόβο για το τι θα ξημερώσει, εμπιστευόμενοι την κατεύθυνση της ζωής μας σε Εκείνον.
Το Αντίδοτο στο Άγχος της Ύπαρξης: Παρελθόν, Παρόν και Μέλλον κατά τον Αββά Ησύχιο
Ο σύγχρονος άνθρωπος εγκλωβίζεται συχνά σε μια ιδιότυπη ψυχική φυλακή, ακροβατώντας ανάμεσα στις ενοχές του χθες και την αβεβαιότητα του αύριο. Πριν από αιώνες, ο Αββάς Ησύχιος αποτύπωσε αυτή την υπαρξιακή δοκιμασία με μια φράση που αποτελεί το απόλυτο πνευματικό ηρεμιστικό: «Αφήστε το παρελθόν στο έλεος του Θεού, το παρόν στην αγάπη Του, και το μέλλον στην Πρόνοια Του».
Στο ευρύτερο κείμενό του, ο σοφός γέροντας εξηγεί ότι οι άνθρωποι βασανίζονται από τρία είδη προβλημάτων: εκείνα που πέρασαν, εκείνα που ζουν τώρα κι εκείνα που φοβούνται ότι θα έρθουν. Η συνταγή του για την εσωτερική ειρήνη σπάει αυτόν τον φαύλο κύκλο σε τρία απλά βήματα.
1. Το Παρελθόν στο Έλεος του Θεού: Η Απελευθέρωση από τις Τύψεις
Το παρελθόν δεν αλλάζει, αλλάζει όμως ο τρόπος που το κοιτάμε. Όταν επιμένουμε να κουβαλάμε τα λάθη, τις παραλείψεις ή τις πληγές μας, μετατρέπουμε το χθες σε ασήκωτο βαρίδι.
-
- Η πνευματική πράξη: Παραδίδω το παρελθόν στο θείο έλεος σημαίνει αποδέχομαι την ανθρώπινη τρωτότητά μου.
- Το αποτέλεσμα: Μεταβολίζω τις ενοχές σε μετάνοια και εμπιστεύομαι ότι η ευσπλαχνία του Θεού είναι μεγαλύτερη από κάθε αποτυχία μου.
2. Το Παρόν στην Αγάπη Του: Η Μοναδική Πραγματική Στιγμή
Το παρόν είναι ο μόνος χρόνος στον οποίο έχουμε πραγματική δικαιοδοσία. Αντί όμως να το ζούμε, συχνά το σπαταλάμε προετοιμάζοντας «άμυνες» για υποθετικά σενάρια. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο Αββάς Ησύχιος, «Οι λύπες βέβαια θα έρθουν, αλλά τι θα κερδίσουμε αν βιαστούμε και τρέξουμε να τις προϋπαντήσουμε;».
-
- Η πνευματική πράξη: Το να εμπιστεύεσαι το παρόν στην αγάπη Του σημαίνει να βιώνεις την κάθε ημέρα ως δώρο.
- Το αποτέλεσμα: Αντιμετωπίζεις τις τρέχουσες δυσκολίες όχι με πανικό, αλλά με τη βεβαιότητα ότι περιβάλλεσαι από μια αγκαλιά που σε στηρίζει τώρα, αυτή τη στιγμή.
3. Το Μέλλον στην Πρόνοια Του: Η Νίκη επί του Αδιανόητου Φόβου
Η αγωνία για το αύριο (οικονομική ανασφάλεια, ασθένεια, απώλεια) πηγάζει από την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε και πρέπει να ελέγχουμε τα πάντα. Η Πρόνοια του Θεού έρχεται να μας υπενθυμίσει ότι δεν είμαστε μόνοι στο τιμόνι της ζωής μας.
-
- Η πνευματική πράξη: Αφήνω το μέλλον στην Πρόνοιά Του σημαίνει συνειδητή παραίτηση από την ανάγκη για απόλυτο έλεγχο.
- Το αποτέλεσμα: Καταπολεμάται η προκαταβολική θλίψη. Εφόσον το αύριο ανήκει σε Εκείνον, μπορούμε να ελπίζουμε για τα καλύτερα και να μένουμε σταθεροί στις αξίες μας μέχρι το τέλος.
Συμπέρασμα: Μια πυξίδα καθημερινής ζωής
Το απόφθεγμα του Αββά Ησύχιου δεν αποτελεί μια θεωρητική παρηγοριά, αλλά μια άκρως πρακτική στάση ζωής. Μας καλεί να τραβήξουμε μια γραμμή στο χθες, να ριζώσουμε στο σήμερα και να κοιτάξουμε το αύριο με ελπίδα. Όταν σταματάμε να διεκδικούμε τον ρόλο του απόλυτου κριτή και ρυθμιστή των πάντων, η ψυχή αναπνέει ξανά μέσα στην ελευθερία της πίστης.
