Αλέξης Τσίπρας: Το νέο κυβερνητικό πρόγραμμα στο μικροσκόπιο – Μισθοί, ακρίβεια, φόροι και στέγη

Ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε στη Θεσσαλονίκη ένα εκτεταμένο κυβερνητικό πρόγραμμα για την επόμενη τετραετία, με παρεμβάσεις που αφορούν την οικονομία, την ακρίβεια, την Υγεία, την Παιδεία, τη στέγη, τη φορολογία και την ανάπτυξη.

Οι προτάσεις περιλαμβάνουν συγκεκριμένους στόχους για μισθούς και συντάξεις, μειώσεις φόρων και λογαριασμών, αλλαγές στο ΕΣΥ και την εκπαίδευση, αλλά και ένα μεγάλο σχέδιο επενδύσεων.

Το βασικό ερώτημα, μετά την παρουσίαση του προγράμματος, είναι ένα: σας έπεισε η πρόταση του Αλέξη Τσίπρα;

Δείτε το βίντεο:

Μισθός 1.000 ευρώ και μέσος μισθός 1.800 ευρώ

Στο επίκεντρο του προγράμματος βρίσκεται η ενίσχυση του εισοδήματος των εργαζομένων.

Ο Αλέξης Τσίπρας έθεσε ως στόχο την αύξηση του κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ μέσα στο 2027, ενώ για τον μέσο μισθό πλήρους απασχόλησης προβλέπεται στόχος 1.800 ευρώ μέχρι το τέλος της τετραετίας.

Παράλληλα, προτείνεται επιστροφή των συλλογικών διαπραγματεύσεων και ενίσχυση των κλαδικών συμβάσεων, με στόχο οι μισθολογικές αυξήσεις να συμβαδίζουν με την αύξηση της παραγωγικότητας.

Ακρίβεια: ΦΠΑ 6% στα βασικά προϊόντα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση της ακρίβειας και στην ελάφρυνση των νοικοκυριών.

Η πρόταση προβλέπει μείωση του ΦΠΑ στο 6% για βασικά είδη διατροφής και υγιεινής. Σύμφωνα με την παρουσίαση, το μέτρο θα μπορούσε να οδηγήσει σε εξοικονόμηση άνω των 600 ευρώ τον χρόνο για ένα μέσο νοικοκυριό.

Στο ίδιο πλαίσιο προτείνεται Ψηφιακό Παρατηρητήριο Τιμών, ώστε να παρακολουθείται η πορεία των τιμών από τον παραγωγό έως το ράφι.

Παράλληλα, προβλέπεται ανώτατο περιθώριο κέρδους ανά στάδιο της εφοδιαστικής αλυσίδας και ενίσχυση της αυτοτέλειας της Επιτροπής Ανταγωνισμού.

Μείωση 30% στους λογαριασμούς ρεύματος

Σημαντική θέση στο πρόγραμμα καταλαμβάνει και η ενέργεια.

Ο στόχος που τέθηκε είναι μεσοσταθμική μείωση των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος κατά 30%.

Παράλληλα προτείνεται ελάχιστη εγγυημένη ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας σε σταθερή και προσιτή τιμή για κάθε νοικοκυριό, καθώς και μακροχρόνια συμβόλαια με εγχώριους παραγωγούς χαμηλού κόστους.

Προβλέπεται επίσης ενισχυμένος δημόσιος ρόλος για τη ΔΕΗ, με στόχο να λειτουργεί ως εγγυητής ενός βασικού τιμολογίου και ως επενδυτικός πυλώνας.

Σύμφωνα με την πρόταση, δεν θα διακόπτεται η ηλεκτροδότηση νοικοκυριού που αποδεδειγμένα αδυνατεί να πληρώσει.

Δωρεάν αστικές συγκοινωνίες

Ανάμεσα στις προτάσεις που αναμένεται να προκαλέσουν συζήτηση βρίσκεται και η δωρεάν μετακίνηση με τις αστικές συγκοινωνίες.

Η συγκεκριμένη εξαγγελία εντάσσεται στο ευρύτερο σχέδιο για τη μείωση του κόστους μετακίνησης των πολιτών.

Υγεία: Αύξηση 500 ευρώ για γιατρούς και νοσηλευτές

Στο Εθνικό Σύστημα Υγείας προβλέπεται μέση αρχική αύξηση 500 ευρώ τον μήνα στις αποδοχές γιατρών και νοσηλευτών.

Παράλληλα, προτείνεται η δημιουργία ομάδων οικογενειακής Υγείας και η καθιέρωση ανώτατου εγγυημένου χρόνου αναμονής για εξετάσεις και προγραμματισμένες επεμβάσεις.

Σε περίπτωση υπέρβασης του προβλεπόμενου χρόνου, ο ασθενής θα μπορεί, σύμφωνα με την πρόταση, να εξυπηρετείται σε άλλη δομή, με το κόστος να καλύπτεται από το Δημόσιο.

Μηδενική συμμετοχή των συνταξιούχων στα φάρμακα

Για τους συνταξιούχους προβλέπεται μηδενική συμμετοχή στη φαρμακευτική δαπάνη.

Με βάση τους υπολογισμούς που παρουσιάστηκαν, το ετήσιο όφελος για έναν μέσο συνταξιούχο εκτιμάται μεταξύ 360 και 720 ευρώ, ανάλογα με την κατανάλωση φαρμάκων.

Παράλληλα, το πρόγραμμα περιλαμβάνει τη δημιουργία Εθνικού Συστήματος Φροντίδας ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία.

Προβλέπονται κατ’ οίκον υπηρεσίες, κέντρα ημερήσιας φροντίδας και θεσμική αναγνώριση του οικογενειακού φροντιστή, με επίδομα και ασφαλιστική κάλυψη.

Παιδεία: Αύξηση 300 ευρώ και 30.000 προσλήψεις

Μεγάλο μέρος των εξαγγελιών αφορά την Παιδεία.

Το σχέδιο προβλέπει αρχική αύξηση 300 ευρώ τον μήνα στις αποδοχές των εκπαιδευτικών, καθώς και 30.000 νέες προσλήψεις.

Παράλληλα προτείνονται δωρεάν προσχολική εκπαίδευση, σχολικά γεύματα για όλους τους μαθητές του Δημοτικού, ψυχολόγος σε κάθε σχολικό συγκρότημα, δωρεάν ενισχυτική διδασκαλία και μικρότερα τμήματα.

Κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων

Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές που προτείνεται να γίνει στην εκπαίδευση αφορά την κατάργηση των Πανελλαδικών Εξετάσεων.

Στη θέση τους προτείνεται ένα νέο σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τη συνολική σχολική πορεία των μαθητών και θα πρέπει να διασφαλίζει αξιοπιστία και αδιάβλητες διαδικασίες.

500 ευρώ τον μήνα για φοιτητές της Περιφέρειας

Για φοιτητές περιφερειακών πανεπιστημίων που σπουδάζουν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους προτείνεται φοιτητική υποτροφία 500 ευρώ τον μήνα για δέκα μήνες κάθε χρόνο.

Κατά την παρουσίαση έγινε λόγος για περίπου 80.000 φοιτητές και φοιτήτριες που θα μπορούσαν να ενταχθούν στο μέτρο.

Στέγη: 50.000 νέες προσιτές κατοικίες

Σημαντικό κεφάλαιο του προγράμματος αποτελεί και η στεγαστική πολιτική.

Προβλέπεται η δημιουργία Εθνικού Συστήματος Προσιτής Κατοικίας, με αξιοποίηση δημόσιας και δημοτικής γης χωρίς πώλησή της.

Ο στόχος είναι να δημιουργηθούν 50.000 νέες προσιτές στεγαστικές επιλογές μέσα σε τέσσερα χρόνια.

Παράλληλα προτείνεται η αξιοποίηση κενών κτιρίων, η δημιουργία Οργανισμού Κοινωνικά Προσιτής Κατοικίας και η επιστροφή περισσότερων κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση.

Για τα κλειστά σπίτια προβλέπεται χρηματοδότηση ανακαίνισης, με την προϋπόθεση να διατίθενται στη συνέχεια για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα με προσιτό ενοίκιο.

Προστασία πρώτης κατοικίας και ρύθμιση χρεών

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει και προτάσεις για την προστασία της πρώτης κατοικίας.

Προβλέπεται διεύρυνση των κριτηρίων για τα ευάλωτα νοικοκυριά και υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτών στις διαδικασίες ρύθμισης.

Παράλληλα, για δανειολήπτες και εγγυητές που έχασαν περιουσία εξαιτίας δανείων της περιόδου της οικονομικής κρίσης προτείνεται ένα πλαίσιο «Δεύτερης Ευκαιρίας».

Στις προτάσεις περιλαμβάνεται επίσης ρύθμιση φορολογικών και ασφαλιστικών οφειλών σε 120 δόσεις, μαζί με διαγραφή προσαυξήσεων και δυνατότητα ανάκτησης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας.

Φορολογία: Κατάργηση τέλους επιτηδεύματος και προκαταβολής φόρου

Στο φορολογικό σκέλος προτείνεται ο διπλασιασμός της έκπτωσης φόρου για οικογένειες με παιδιά.

Παράλληλα προβλέπεται κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τις επιχειρήσεις και κατάργηση της προκαταβολής φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις.

Για τα νομικά πρόσωπα προτείνεται μείωση της προκαταβολής φόρου.

«Πατριωτική Εισφορά» στο πλουσιότερο 1%

Στον αντίποδα των φορολογικών ελαφρύνσεων βρίσκεται η πρόταση για τη λεγόμενη «Πατριωτική Εισφορά».

Η πρόταση αφορά ετήσια εισφορά 1% επί της καθαρής περιουσίας του οικονομικά ισχυρότερου 1% του πληθυσμού.

Το μέτρο συνδέεται με την ολοκλήρωση του περιουσιολογίου, ενώ προβλέπεται η χρήση των στοιχείων για φορολογικούς ελέγχους με παράλληλη προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης και επενδύσεις

Κεντρικός πυλώνας του αναπτυξιακού σχεδίου είναι η δημιουργία Εθνικού Ταμείου Σύγκλισης.

Σύμφωνα με την παρουσίαση, προβλέπονται 12 δισ. ευρώ πρωτογενών κεφαλαίων σε ορίζοντα τετραετίας. Μέσω της μόχλευσης ιδιωτικών κεφαλαίων, ο στόχος είναι επενδυτική δυνατότητα περίπου 25 δισ. ευρώ στην τετραετία και δυνατότητα χρηματοδότησης άνω των 50 δισ. ευρώ σε βάθος δεκαετίας.

Οι πόροι θα κατευθυνθούν, μεταξύ άλλων, σε αρδευτικά έργα, ενεργειακές υποδομές, αποθήκευση ενέργειας, προσιτή κατοικία, σιδηροδρομικά έργα, αγροδιατροφική παραγωγή και κλιματική ανθεκτικότητα.

Νέα βιομηχανική πολιτική και παραγωγική ανασυγκρότηση

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ένα ευρύτερο σχέδιο για την ενίσχυση της ελληνικής παραγωγής και βιομηχανίας.

Στις προτεραιότητες περιλαμβάνονται οι τομείς των φαρμάκων και της βιοτεχνολογίας, των τροφίμων, του ενεργειακού εξοπλισμού, της αποθήκευσης ενέργειας, της ναυτιλιακής τεχνολογίας και των κρίσιμων υλικών.

Προτείνεται ακόμη ψηφιακή αδειοδότηση, ανώτατος χρόνος αδειοδότησης 90 ημερών και δημιουργία κέντρων εφαρμοσμένης τεχνολογίας σε κάθε Περιφέρεια.

Πέντε υπουργεία εκτός Αθήνας

Στο σχέδιο περιλαμβάνεται και μια σημαντική πρόταση αποκέντρωσης.

Σε βάθος δεκαετίας προτείνεται η μεταφορά πέντε υπουργείων εκτός Αττικής:

• Υπουργείο Βιομηχανίας στη Θεσσαλονίκη
• Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στη Λάρισα
• Υπουργείο Τουρισμού στο Ηράκλειο
• Υπουργείο Νησιωτικής Πολιτικής στη Λέσβο
• Υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής στην Κοζάνη

Παράλληλα προτείνεται η δημιουργία Ειδικής Ζώνης Αμυντικής Βιομηχανίας στη Θράκη.

Τεχνητή Νοημοσύνη με δημόσιες υποδομές

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η Τεχνητή Νοημοσύνη.

Προτείνεται η δημιουργία δημόσιας υποδομής υπολογιστικής ισχύος και δεδομένων, στην οποία θα μπορούν να έχουν πρόσβαση ερευνητές, νοσοκομεία, σχολεία και μικρές επιχειρήσεις.

Παράλληλα, προβλέπεται δημόσιο μητρώο για αλγορίθμους που επηρεάζουν τη ζωή των πολιτών, δυνατότητα ανθρώπινης επανεξέτασης αποφάσεων και απαγόρευση μαζικής βιομετρικής παρακολούθησης σε δημόσιους χώρους.

Κλιματική πολιτική και Πολιτική Προστασία

Στο πρόγραμμα τίθενται συγκεκριμένοι στόχοι για τη μείωση των εκπομπών: 55% έως το 2030, 80% έως το 2040 και κλιματική ουδετερότητα έως το 2050.

Για την Πολιτική Προστασία προτείνεται, μεταξύ άλλων, η μετατροπή των συμβάσεων των 2.300 εποχικών πυροσβεστών από οκτάμηνες σε δωδεκάμηνες.

Στήριξη για μικρά χωριά και νησιά

Για τους κατοίκους μικρών οικισμών προτείνεται το λεγόμενο «Δικαίωμα να μείνεις στον τόπο σου».

Η πρόταση αφορά οικισμούς κάτω των 1.000 κατοίκων και προβλέπει κάλυψη μέρους του πρόσθετου κόστους μετακίνησης, ενέργειας και βασικών αγαθών.

Παράλληλα προβλέπονται κινητές μονάδες Υγείας, φαρμακευτική κάλυψη, συγκοινωνίες και μέτρα για τη στέγαση γιατρών και εκπαιδευτικών σε απομακρυσμένες περιοχές.

Θεσσαλονίκη: Στόχος να γίνει «Μητρόπολη των Βαλκανίων»

Για τη Θεσσαλονίκη παρουσιάστηκε ξεχωριστό αναπτυξιακό σχέδιο.

Μεταξύ άλλων περιλαμβάνει επέκταση του Μετρό προς τα δυτικά, μητροπολιτικό δίκτυο μετακινήσεων, ανάπλαση του παραλιακού μετώπου και καλύτερη σύνδεση του λιμανιού, του αεροδρομίου, του σιδηροδρόμου και των οδικών δικτύων.

Στόχος είναι η Θεσσαλονίκη να ενισχύσει τον ρόλο της ως παραγωγικός και διαμετακομιστικός κόμβος της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Πολιτισμός και τουρισμός όλο τον χρόνο

Στον Πολιτισμό προτείνεται η δημιουργία Ψηφιακού Πορτοφολιού Πολιτισμού, μέσω του οποίου παιδιά και νέοι θα έχουν δωρεάν πρόσβαση σε πολιτιστικές δραστηριότητες.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμη επέκταση των Μουσικών και Καλλιτεχνικών Σχολείων, νέα μουσεία, πολιτιστικές διαδρομές και ψηφιακή βιβλιοθήκη του Ελληνισμού.

Στον Τουρισμό, στόχος είναι η ενίσχυση του τουρισμού καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και η αύξηση της οικονομικής αξίας που αφήνει κάθε επισκέπτης στην τοπική οικονομία.

Το κόστος του προγράμματος και το μεγάλο ερώτημα

Το κρίσιμο σημείο της συζήτησης αφορά το κόστος και τη δυνατότητα υλοποίησης των εξαγγελιών.

Το πρόγραμμα παρουσιάστηκε ως κοστολογημένο για την περίοδο 2027-2030. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το μεικτό κόστος των μέτρων υπολογίζεται σε 7,39 δισ. ευρώ, η καθαρή δαπάνη σε 5,47 δισ. ευρώ και ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος σε 5,60 δισ. ευρώ.

Η πολιτική αντιπαράθεση αναμένεται, επομένως, να επικεντρωθεί όχι μόνο στο περιεχόμενο των μέτρων, αλλά και στο κατά πόσο οι απαιτούμενοι πόροι μπορούν να εξασφαλιστούν και οι δεσμεύσεις να εφαρμοστούν στην πράξη.

Ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε ένα πρόγραμμα με συγκεκριμένα ποσά, αριθμούς και χρονοδιαγράμματα, από την αύξηση του κατώτατου μισθού και τη μείωση του ΦΠΑ μέχρι τη στέγη, την Υγεία, την Παιδεία και τις επενδύσεις.

Το ερώτημα πλέον περνά στους πολίτες:

Πρόκειται για ένα ρεαλιστικό σχέδιο διακυβέρνησης που απαντά στα προβλήματα της καθημερινότητας ή για ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο πακέτο εξαγγελιών που δύσκολα μπορεί να εφαρμοστεί στο σύνολό του;

Σας έπεισε το κυβερνητικό πρόγραμμα του Αλέξη Τσίπρα;