Στα μέσα του περασμένου μήνα, υπήρχαν αναφορές για οσμή αερίου σε περιοχής της Αττικής όπως τα νότια προάστια, ωστόσο μέχρι και σήμερα η αιτία παρέμενε άγνωστη.
Τη θαλάσσια περιοχή νοτιοανατολικά της Σαλαμίνας «δείχνουν» ως την πιθανότερη πηγή προέλευσης της μυστηριώδους οσμής που κάλυψε κομμάτια της Αττικής στις 19 Μαΐου, τα τελικά ευρήματα της ομάδας AtmoHUB του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Σύμφωνα με την εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, οι ερευνητές, χρησιμοποιώντας μαρτυρίες κατοίκων, μετεωρολογικά δεδομένα ακριβείας και εξειδικευμένες προσομοιώσεις, κατέγραψαν τη διασπορά των αερίων, που κινήθηκε από τις παράκτιες περιοχές προς ανατολικά, δυτικά και βόρεια και κορυφώθηκε από τις 12:00 έως τις 15:00 εκείνη την ημέρα. Από τα ευρήματα προκύπτει ότι το πιθανότερο σενάριο είναι η οσμή να συνδέεται με κάποιο πλοίο που βρισκόταν στη συγκεκριμένη περιοχή και η ουσία που αναστάτωσε κομμάτια της πρωτεύουσας να είναι το προπάνιο ή το βουτάνιο.
Οσμή αερίου στην Αττική: Πού οφείλεται η μυρωδιά
Για τη μελέτη- που πρόκειται μέχρι στιγμής για την πιο ολοκληρωμένη προσπάθεια να διερευνηθεί η προέλευση της οσμής-, το AtmoHUB έλαβε υπόψιν 164 αναφορές πολιτών, προερχόμενες από την Πολιτική Προστασία, κυρίως από τα Νότια Προάστια, το παραλιακό μέτωπο και το κέντρο της Αθήνας και τις συνδύασε με δεδομένα από το Ευρωπαϊκό Μετεωρολογικό Κέντρο, κάνοντας προσομοιώσεις υψηλής ανάλυσης και παρακολουθώντας «προς τα πίσω» το φαινόμενο, σχεδόν σε πραγματικό χρόνο- τόσο χρονικά, όσο και γεωγραφικά.
«Πήραμε τις μαρτυρίες και με μοντέλα 3D κάναμε ένα rewind στις αέριες μάζες, πήγαμε προς τα πίσω, για να εντοπίσουμε την πηγή της δυσοσμίας», λέει στα «ΝΕΑ» ο Βασίλης Αμοιρίδης, διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και επικεφαλής του AtmoHUB.
«Το τελικό εύρημα είναι ότι πιθανότατα προήλθε από τη θαλάσσια περιοχή νοτιοανατολικά της Σαλαμίνας και επομένως συσχετίζεται με κάποιο πλοίο που βρισκόταν στην περιοχή. Είναι πιθανό να πρόκειται για πλοίο μεταφοράς υγραερίου-LPG», συμπληρώνει.
Σύμφωνα με τον κ. Αμοιρίδη, η ουσία που προκάλεσε την οσμή και τη μετέπειτα αναταραχή στην πρωτεύουσα είναι πιθανόν το προπάνιο ή το βουτάνιο. «Αυτά είναι άοσμες ουσίες, ωστόσο όταν οι εταιρείες θέλουν να εντοπίσουν μια πιθανή διαρροή προσθέτουν μερκαπτάνες, οι οποίες μυρίζουν» εξηγεί στα «ΝΕΑ», προσθέτοντας ότι αυτό είναι το επικρατέστερο σενάριο, επειδή οι διαθέσιμοι σταθμοί μέτρησης- μετρούν τους θεσμοθετημένους ρύπους- δεν ανίχνευσαν κάποια άλλη ουσία, ενώ παράλληλα αποκλείστηκε το σενάριο του φυσικού αερίου και της φυσικής προέλευσης της οσμής.
«Σε κάθε περίπτωση, το προπάνιο και το βουτάνιο δεν είναι τοξικά και επικίνδυνα για τον άνθρωπο» ξεκαθαρίζει ο επικεφαλής του AtmoHUB, ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, «είναι κάτι που δημιούργησε ανησυχία στον πληθυσμό και πρέπει να το προσέξουμε».
Όπως επισημαίνει ο κ. Αμοιρίδης, υπάρχει και ένα δεύτερο- όχι τόσο πιθανό- σενάριο που προέκυψε από την έρευνά τους. «Ερευνήσαμε και το σενάριο να ήρθε η οσμή από την Ψυττάλεια, επειδή υπήρχε δυτικό ρεύμα εκείνη την ημέρα και μπορεί να είχε φτάσει στην Αθήνα, αλλά η αξιοποίηση των διαθέσιμων μαρτυρίων δείχνουν ότι υπάρχουν λιγότερες πιθανότητες για αυτό» λέει.
Σημειώνεται πως το AtmoHUB είναι ο κόμβος πληροφόρησης για την Ατμοσφαιρική Σύσταση στην Ελλάδα. Συντονίζεται από την ομάδα NOA-ReACT του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και υποστηρίζεται από το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Συνεργασίας της Υπηρεσίας Παρακολούθησης της Ατμόσφαιρας Copernicus CAMS.
Λέκκας για οσμή αερίου στην Αττική:
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ, Ευθύμιος Λέκκας, μιλώντας στην εκπομπή «News Room» του ΕΡΤnews, ανέφερε πως οι έρευνες που πραγματοποιήθηκαν το τελευταίο διάστημα φαίνεται να οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η έντονη οσμή πιθανότατα οφειλόταν σε διαρροή αερίων από πλοίο που κινούνταν νότια της Σαλαμίνας.
Ο κ. Λέκκας υπενθύμισε ότι όταν πρωτοεμφανίστηκε το φαινόμενο είχαν εξεταστεί διάφορα πιθανά σενάρια, καθώς δεν υπήρχαν τότε επαρκή δεδομένα για ασφαλή συμπεράσματα. Μεταξύ αυτών ήταν η πιθανότητα εκπομπής αερίων από τον υποθαλάσσιο χώρο λόγω σήψης οργανισμών ή άλλων φυσικών διεργασιών στον πυθμένα.
Παράλληλα, είχε αποκλειστεί από νωρίς το ενδεχόμενο διαρροής από το δίκτυο φυσικού αερίου, καθώς η κατανομή της οσμής περιοριζόταν κυρίως στο παράκτιο μέτωπο της Αττικής και δεν παρουσίαζε χαρακτηριστικά που θα παρέπεμπαν σε διαρροή από χερσαίες εγκαταστάσεις.
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ αναφέρθηκε και σε σενάρια που διατυπώθηκαν στη συνέχεια σχετικά με πιθανή σύνδεση του φαινομένου με το υποθαλάσσιο ηφαίστειο Παυσανίας, κοντά στα Μέθανα. Ωστόσο, όπως τόνισε, δεν καταγράφηκε καμία σχετική ηφαιστειακή δραστηριότητα που θα μπορούσε να δικαιολογήσει την παρουσία των συγκεκριμένων αερίων στην ατμόσφαιρα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, καθοριστική ήταν η συμβολή των ερευνητικών ομάδων του Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και του ΕΛΚΕΘΕ.
Οι επιστήμονες του Αστεροσκοπείου εντόπισαν την παρουσία βουτανίου και προπανίου στην ατμόσφαιρα, ενώ μέσω ανάλυσης των μετεωρολογικών δεδομένων και της κατεύθυνσης των ανέμων προσδιόρισαν ως πιθανή περιοχή προέλευσης των αερίων τη θαλάσσια ζώνη νότια της Σαλαμίνας.
Την ίδια στιγμή, οι έρευνες του ΕΛΚΕΘΕ απέκλεισαν το ενδεχόμενο η δυσοσμία να προήλθε από εκπομπές αερίων του υποθαλάσσιου πυθμένα ή άλλες φυσικές διεργασίες στη θάλασσα.
«Από ό,τι φαίνεται, καταλήγουμε σε κάποια ανθρωπογενή παρέμβαση, πιθανότατα σε διαρροή αερίων από διερχόμενο πλοίο», σημείωσε ο κ. Λέκκας, προσθέτοντας ότι από τα πέντε βασικά σενάρια που είχαν εξεταστεί αρχικά, τα περισσότερα αποκλείστηκαν σταδιακά μέσα από τις μελέτες των αρμόδιων ερευνητικών φορέων.
