Κώστας Σαμαράς
Ο Κώστας Πάσσαρης έχει συνδεθεί με μία από τις πιο σκοτεινές περιόδους της ελληνικής εγκληματολογικής ιστορίας, καθώς το όνομά του έγινε συνώνυμο της ακραίας βίας, των ένοπλων ληστειών, των ανθρωποκτονιών και των θεαματικών αποδράσεων στις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Το «βιογραφικό» του περιλαμβάνει βαριά εγκλήματα, αιματηρές συγκρούσεις με αστυνομικούς και αποδράσεις που θυμίζουν κινηματογραφικό σενάριο. Το κανάλι «Delines» παρουσιάζει ένα αναλυτικό case study για την πορεία του ανθρώπου που πέρασε από τις πρώτες παραβατικές πράξεις στην κορύφωση μιας εγκληματικής δράσης που συγκλόνισε την Ελλάδα.
Από το αναμορφωτήριο στις ένοπλες ληστείες
Ο Κώστας Πάσσαρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1975 και μεγάλωσε σε γειτονιά της Καλλιθέας, σε δύσκολες οικογενειακές συνθήκες. Η μητέρα του τον εγκατέλειψε όταν εκείνος ήταν μόλις τεσσάρων ετών.
Η παραβατική του συμπεριφορά ξεκίνησε από πολύ μικρή ηλικία. Στα 15 του χρόνια άρχισε να πραγματοποιεί κλοπές, με αποτέλεσμα να οδηγηθεί στο αναμορφωτήριο. Όπως περιγράφεται, πολύ γρήγορα πέρασε από τις μικρότερες παραβατικές πράξεις σε πιο σοβαρή εγκληματική δράση και ένοπλες ληστείες.
Ούτε η στρατιωτική του θητεία στάθηκε αρκετή για να τον απομακρύνει από την παρανομία. Συνέχισε τις κλοπές ακόμη και μέσα στο στρατόπεδο, ενώ η πρώτη του απόδραση σημειώθηκε όταν πήρε άδεια από τις στρατιωτικές φυλακές Αυλώνα.
Αργότερα, στις φυλακές Κασσάνδρας, γνώρισε τον Ρουμάνο Νικολάε Γκορέα. Οι δύο άνδρες έγιναν συνεργάτες και στη συνέχεια δημιούργησαν τη διαβόητη συμμορία που συνδέθηκε με μια σειρά από αιματηρές εγκληματικές ενέργειες στην Αθήνα.
Η αιματηρή δράση του 2000-2001 και η απόδραση από το «Γεννηματάς»
Η δράση του Πάσσαρη έφτασε στο αποκορύφωμά της κατά τη διετία 2000-2001. Μετά από σειρά ληστειών, μία τυχαία συνάντηση με αστυνομικούς στην πλατεία Βάθης εξελίχθηκε σε ανταλλαγή πυροβολισμών, κατά την οποία σκοτώθηκε ένας συνεργός του.
Ο Πάσσαρης, ο οποίος είχε πλέον κηρύξει ανοιχτό πόλεμο στις αστυνομικές Αρχές, φέρεται να είχε απειλήσει δημόσια λέγοντας: «Θα σκοτώσω τρεις μπάτσους».
Η πιο σκοτεινή στιγμή της δράσης του καταγράφηκε στις 16 Φεβρουαρίου 2001. Κατά τη μεταγωγή του στο νοσοκομείο «Γεννηματάς», προσποιήθηκε ότι υπέστη επιληπτικές κρίσεις. Με αυτόν τον τρόπο κατάφερε να βγάλει ένα όπλο που είχε κρύψει και πυροβόλησε τους αστυνομικούς Διονύσιο Αλεβιζόπουλο και Αθανάσιο Δρακόπουλο, οι οποίοι έπεσαν νεκροί.
Παρά το γεγονός ότι φορούσε χειροπέδες, ο Πάσσαρης πυροβόλησε συνολικά επτά φορές, ενώ τραυμάτισε και έναν σωφρονιστικό υπάλληλο. Στη συνέχεια κατάφερε να διαφύγει από το νοσοκομείο με κινηματογραφικό τρόπο, αναγκάζοντας έναν οδηγό να τον μεταφέρει μακριά από το σημείο.
Η καταδίωξη, η Ρουμανία και η σύλληψη στο Βουκουρέστι
Μετά την απόδρασή του από το νοσοκομείο, ο Κώστας Πάσσαρης έγινε ο υπ’ αριθμόν ένα καταζητούμενος στην Ελλάδα.
Στη συνέχεια σκότωσε μία 22χρονη ιερόδουλη στο Τροκαντερό και πραγματοποίησε νέες ληστείες. Κατάφερε μάλιστα να ξεφύγει από μεγάλη επιχείρηση των ΕΚΑΜ στον Νέο Κόσμο, πυροβολώντας εναντίον αστυνομικών και πετώντας χειροβομβίδα.
Τελικά, ο Πάσσαρης κατέφυγε στη Ρουμανία, όπου συνέχισε την εγκληματική του δράση. Η σύλληψή του έγινε στο Βουκουρέστι, μετά από διπλή δολοφονία σε ανταλλακτήριο συναλλάγματος.
Η προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο
Ο Κώστας Πάσσαρης, ο οποίος εκτίει την ποινή του σε φυλακές της Ρουμανίας, προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καταγγέλλοντας τις συνθήκες κράτησής του κατά τα πρώτα χρόνια του εγκλεισμού του.
Μεταξύ άλλων, υποστήριξε ότι:
Παρέμεινε δεμένος με αλυσίδες στο κρεβάτι του για δύο χρόνια.
Στο κελί του υπήρχε αναμμένο φως όλο το 24ωρο, γεγονός που, όπως ανέφερε, δεν του επέτρεπε να κοιμηθεί ή να ηρεμήσει.
Υπέστη συστηματική κακομεταχείριση κατά την κράτησή του στη φυλακή Gherla.
Το δικαστήριο έκρινε ότι οι συγκεκριμένες συνθήκες παραβίαζαν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα και η ρουμανική κυβέρνηση υποχρεώθηκε να του καταβάλει 14.000 ευρώ ως αποζημίωση.
Η άρνηση των 13.500 ευρώ και η «ηθική» διάσταση
Ιδιαίτερη αίσθηση είχε προκαλέσει και η απόφαση του Πάσσαρη να απορρίψει αρχικά έναν εξωδικαστικό συμβιβασμό ύψους 13.500 ευρώ, τον οποίο του είχε προτείνει το ρουμανικό κράτος.
Όπως είχε υποστηρίξει ο ίδιος, το ζήτημα δεν αφορούσε τα χρήματα αλλά την ηθική διάσταση της υπόθεσης. Επέμενε ότι οι αλυσίδες που χρησιμοποιήθηκαν σε βάρος του δεν αποτελούσαν απλώς μέτρο ασφαλείας, αλλά, όπως υποστήριξε, «εκδικητικό μέτρο» με στόχο να υποτάξει τη θέλησή του.
Η νέα εικόνα του Πάσσαρη μέσα στη φυλακή
Σήμερα, ο Κώστας Πάσσαρης εκτίει ποινή δις ισόβιας κάθειρξης στη φυλακή της Κραϊόβα στη Ρουμανία. Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, η εικόνα που παρουσιάζει έχει αλλάξει σημαντικά.
Ο ίδιος εμφανίζεται ως άνθρωπος που έχει στραφεί στη θρησκεία, καθώς εξομολογείται τακτικά και διαβάζει πατερικά βιβλία, ενώ παράλληλα έχει αναπτύξει καλλιτεχνική δραστηριότητα μέσα στη φυλακή, έχοντας κερδίσει βραβεία στην ποίηση και τη ζωγραφική.
Ωστόσο, η στάση των συγγενών των θυμάτων απέναντι στη φερόμενη μετάνοιά του παραμένει ιδιαίτερα επιφυλακτική. Ο γιος του δολοφονημένου αστυνομικού Διονύσιου Αλεβιζόπουλου έχει εκφράσει τη δυσπιστία του, χαρακτηρίζοντας τη μετάνοια του Πάσσαρη «πονηρή» και υποστηρίζοντας ότι παραμένει αμετανόητος.
Παράλληλα, ο Πάσσαρης έχει υποβάλει αιτήματα προκειμένου να εκδοθεί στην Ελλάδα και να δικαστεί, όμως η σχετική διαδικασία έχει παραμείνει για χρόνια χωρίς ουσιαστική εξέλιξη.
Η ελληνική Δικαιοσύνη τον έχει καταδικάσει ερήμην σε τέσσερις φορές ισόβια κάθειρξη για τα εγκλήματα που διέπραξε σε ελληνικό έδαφος.
